قبل از هر چیز لازم است بدانید که کاهش اشتها در سالمندان و بیماران کاملا طبیعی است زیرا با افزایش سن متابولیسم بدن افت کرده و باید انرژی دریافتی کم شود تا فرد دچار اضافه وزن نشود مکملهای ضروری سالمندان در واقع برای افزودن مواد مغذی به رژیم غذایی یا کاهش خطر بیماریهایی چون: پوکی استخوان یا آرتروز استفاده میشوند؛ این مکملهای غذایی به صورت قرص، کپسول، پودر، سافت ژل، عصاره یا مایعات در دسترس بوده و در برخی موارد هم مواد تشکیل دهندهی آنها به غذا و نوشیدنیها اضافه میشوند که حاوی ویتامین، مواد معدنی، فیبر، اسیدهای آمینه، گیاهان یا آنزیمها هستند.
هشدارهای مهم درباره مصرف بیرویه مکملها در سالمندان
یکی از مهمترین نکاتی که هنگام بررسی هر مطلب مرتبط با «مکملهای ضروری برای سالمندان» باید به آن توجه کرد، هشدارهای مربوط به مصرف بیرویه است. برخلاف تصور عموم، مکملها کاملاً بیخطر نیستند و استفاده نادرست از آنها میتواند برای سالمندان، که معمولاً چند نوع دارو بهصورت همزمان مصرف میکنند، خطرات جدی ایجاد کند.
بسیاری از سالمندان یا خانوادهها فکر میکنند مصرف بیشتر یعنی نتیجه بهتر؛ درحالیکه دوزهای بالای برخی ویتامینها و مواد معدنی میتواند سمی یا آسیبزا باشد. بهعنوان مثال:
- ویتامینهای محلول در چربی مثل ویتامین A، D، E و K در بدن تجمع پیدا میکنند و مصرف بیش از حد آنها میتواند مسمومیت ایجاد کند.
- مصرف بیش از حد کلسیم ممکن است به رسوب در کلیهها، افزایش خطر سنگ کلیه و حتی اختلالات قلبی منجر شود.
- مکمل آهن اگر بدون نیاز واقعی مصرف شود، موجب آسیب کبدی و مشکلات گوارشی میشود.
نکته مهم دیگر تداخل دارویی است. بیشتر سالمندان داروهای قلبی، فشار خون، رقیقکننده خون یا داروهای تیروئید مصرف میکنند. برخی مکملها میتوانند اثر این داروها را کم یا زیاد کنند؛ مثلاً:
- ویتامین K میتواند با داروهای رقیقکننده خون (مثل وارفارین) تداخل داشته باشد.
- مکملهای کلسیم ممکن است جذب برخی داروهای تیروئید را کاهش دهند.
- مکملهای گیاهی مثل جینسینگ یا گینکوبیلوبا با داروهای قلبی یا ضدانعقاد سازگار نیستند.
راهنمای سریع مکملها برای سالمندان
| نام مکمل | نقش و فایده | دوز پیشنهادی | توجه ویژه |
|---|---|---|---|
| ویتامین D | تقویت استخوانها، پیشگیری از پوکی استخوان و حمایت از سیستم ایمنی | 800-2000 IU روزانه | سالمندان با کمبود نور خورشید یا مشکلات جذب باید تحت نظر پزشک مصرف کنند |
| کلسیم | پیشگیری از پوکی استخوان و حفظ سلامت دندانها | 1000-1200 میلیگرم روزانه | مصرف بیش از حد باعث سنگ کلیه میشود؛ بهتر است همراه ویتامین D مصرف شود |
| ویتامین B12 | حفظ عملکرد عصبی، سلامت مغز و تولید سلولهای خونی | 2.4 میکروگرم روزانه | افراد بالای 50 سال و کسانی که گیاهخواری میکنند احتمال کمبود دارند |
| اُمگا-3 (EPA & DHA) | حفظ سلامت قلب، کاهش التهاب و حمایت از عملکرد مغز | 500-1000 میلیگرم روزانه | منبع ماهی یا مکمل روغن ماهی؛ برای کسانی که مشکلات خونریزی دارند با پزشک مشورت شود |
| مولتیویتامین | تامین کمبودهای تغذیهای و حمایت از سیستم ایمنی | یک قرص یا کپسول روزانه | بهتر است مولتیویتامین مخصوص سالمندان انتخاب شود |
| منیزیم | حفظ سلامت عضلات و استخوانها، تنظیم فشار خون | 320-420 میلیگرم روزانه | مصرف زیاد باعث اسهال میشود؛ با پزشک درباره دوز مناسب مشورت کنید |
| ویتامین C | تقویت سیستم ایمنی و حمایت از سلامت پوست | 75-90 میلیگرم روزانه | مصرف زیاد باعث ناراحتی معده میشود؛ بهتر است از منابع غذایی هم استفاده شود |
| ویتامین K2 | کمک به جذب کلسیم در استخوانها و سلامت قلب | 90-120 میکروگرم روزانه | افرادی که داروی رقیقکننده خون مصرف میکنند باید با پزشک مشورت کنند |
مکملهای ضروری برای سالمندان
لازم به ذکر است که رژیم غذایی مناسب و غنی از میوهها، سبزیجات، پروتئینهای سالم و غلات کامل، بهترین منبع تأمین ویتامینها و مواد معدنی مورد نیاز بدن است؛ همچنین قبل از شروع هر نوع مکمل، مشورت با پزشک ضروری است تا هم از تداخل نداشتن با داروهای مصرفی مطمئن شوید هم دوز مناسب را دریافت نمایید؛ در ادامه به ذکر مکملهای ضروری برای سالمندان بالای 60 سال میپردازیم:
ویتامین D
ویتامین D برای سلامت استخوانها، جذب کلسیم و عملکرد بهتر سیستم ایمنی اهمیت زیادی دارد؛ با افزایش سن، توانایی بدن در جذب ویتامین D از طریق نور خورشید کمتر میشود و از آن جایی که از مکملهای ضروری سالمندان به شمار میرود باید به صورت قرص استفاده شود؛ معمولاً توصیه میشود سالمندان روزانه 800 تا 1000 واحد بینالمللی (IU) ویتامین D مصرف کنند؛ نور خورشید، ماهیهای چرب، زرده تخممرغ و لبنیات غنیشده منابع این ویتامین هستند.
کلسیم
کلسیم برای حفظ استحکام استخوانها و پیشگیری از پوکی استخوان ضروری است با افزایش سن، جذب کلسیم کمتر شده از طرفی سالمندان معمولاً به 1200 میلیگرم کلسیم در روز نیاز دارند فقط توجه داشته باشید که مصرف بیش از حد آن ممکن است خطرات قلبیعروقی ایجاد کند؛ بنابراین بهتر است تحت نظر پزشک مصرف شود. لبنیات، سبزیجات برگدار سبز، ماهیهای با استخوان نرم منبع کلسیم هستند.
اگر در مورد نکات مهم در خصوص رعایت یک تغذیه مناسب جهت سلامتی سالمندان نیاز به اطلاعات بیشتری دارید حتما این مقاله رو مطالعه کنید :
نقش تغذیه و رژیمهای سالم برای سالمندان
ویتامین B12
ویتامین B12 برای سلامت سیستم عصبی و تولید گلبولهای قرمز خون ضروری است اما با افزایش سن، جذب این ویتامین کاهش مییابد؛ سالمندان به ویژه اگر از رژیمهای گیاهی پیروی کنند یا مشکلات گوارشی داشته باشند نیاز بیشتری به این مکمل دارند؛ گوشت، ماهی، تخممرغ، لبنیات منبع این ویتامین هستند.
امگا 3
گفتنی است که اسیدهای چرب امگا 3 برای سلامت قلب، مغز و کاهش التهاب مفید هستند البته این مواد مغذی به کاهش خطر بیماریهای قلبی و بهبود عملکرد مغز نیز کمک میکنند؛ امگا 3 از مکملهای ضروری سالمندان است و ماهیهای چرب مانند سالمون، گردو، دانههای کتان منبع آن هستند نا گفته نماند مکملهای روغن ماهی یا روغن کریل میتوانند برای افرادی که به اندازه کافی ماهی مصرف نمیکنند، مفید باشند.
پروبیوتیکها
پروبیوتیکها به حفظ سلامت روده و بهبود هضم کمک میکنند با توجه به اینکه ممکن است افزایش سن، سلامت روده را تحت تأثیر قرار دهد مکملهای پروبیوتیک میتوانند برای مشکلات گوارشی سالمندان مفید باشند؛ ماست، کفیر، غذاهای تخمیرشده منبع پروبیوتیک هستند.
ویتامین K
ویتامین K در انعقاد خون و سلامت استخوانها تاثیر زیادی دارد؛ از آن جایی که کمبود ویتامین K ممکن است خطر شکستگی استخوان را افزایش دهد از جمله مکملهای ضروری سالمندان به شمار میرود و در صورت کمبود ممکن است تجویز شود. سبزیجات برگدار سبز، بروکلی، روغن سویا منبع این ویتامین هستند.
پتاسیم
پتاسیم برای تنظیم فشار خون و عملکرد عضلات و اعصاب اهمیت زیادی داشته و کمبود آن ممکن است باعث ضعف عضلانی و مشکلات قلبی شود؛ نا گفته نماند که مکملهای پتاسیم معمولاً تحت نظر پزشک تجویز میشوند، زیرا مصرف بیش از حد آن میتواند خطرناک باشد. موز، سیبزمینی، سبزیجات برگدار سبز منبع پتاسیم هستند.
اگر در مورد نکات مهم در خصوص راه های تقویت حافظه در سالمندان نیاز به اطلاعات بیشتری دارید حتما این مقاله رو مطالعه کنید :
راهکارهای تقویت حافظه در سالمندان
آنتیاکسیدانها ویتامین C و E
آنتیاکسیدانها با رادیکالهای آزاد مبارزه کرده و التهاب را کاهش میدهند این مواد مغذی به پیشگیری از بیماریهای مزمن نیز کمک میکنند اگر چه مکملهای آنتیاکسیدان ممکن است برای برخی سالمندان مفید باشند، اما بهتر است از طریق رژیم غذایی تأمین شوند و در مصرف آنها تعادل حفظ شود زیرا مصرف بیش از حد برخی ویتامینها و مواد معدنی عوارض جانبی دارد از سویی دیگر مکملها نباید جایگزین یک رژیم غذایی سالم و متعادل شوند فراموش نکنید که مصرف مواد غذایی طبیعی به ویژه برای سالمندان بهترین منبع برای دریافت مواد مغذی است در نهایت با توجه به شرایط و نیازهای سلامتی هر فرد، پزشک میتواند بهترین توصیهها را برای مصرف مکملها ارائه دهد. لازم به ذکر است که میوهها و سبزیجات تازه، آجیل و دانهها منبع این ویتامینها هستند.
مکملهای کلاژن (Collagen)
یکی دیگر از مکملهای ضروری سالمندان کلاژن است که منبع آن در پروتئینی است که در پوست، استخوانها و بافتهای همبند است و معمولاً از حیوانات استخراج میشود فواید آن برای سنین بالا سلامت مفاصل بوده و به بهتر شدن پوست، مو و ناخن نیز کمک میکند.
زینک یا روی
ضعیف بودن روی ممکن است منجر به مشکلاتی چون: کاهش عملکرد ایمنی، درماتیت (التهاب پوست)، از دست دادن قدرت چشایی، و اختلال در بهبود زخم شود؛ در افراد سالمند با کمبود روی، اختلال لنفوسیت T و ایمنی سلولی به خطر میافتد و جایگزینی آن وضعیت ایمنی را بهبود میبخشد؛ همچنین وضعیت نامناسب روی بهبود زخم را به تاخیر انداخته و مکمل آن به بهبود مؤثرتر کمک میکند اما به طور کلی مصرف مکمل زینک یا روی در افرادی که دارای مواد مغذی کافی روی در رژیم غذایی خود هستند، هیچ فایدهای ندارد و ممکن است مصرف بیش از حد آن باعث شود سایر مواد معدنی به طور کافی جذب نشوند.
آهن
میزان نیاز به آهن برای زنان پس از یائسگی تغییر میکند نیاز به آهن برای جایگزینی میزان از دست رفته در طی قاعدگی متوقف میشود و اگر رژیم غذایی زنان در سطح قابل قبولی باشد، ذخایر بافتی آنها کافی است. نیاز به آهن در زنان مسنتر و مردان بالغ به یک اندازه است و معمولاً 10 میلیگرم در روز است. نا گفته نماند که در صورت مصرف ناکافی آهن در رژیم غذایی، ممکن است کم خونی ناشی از فقر آهن رخ دهد که در سالمندان نشان دهنده کمبود طولانی مدت آهن است گرچه کمبود آهن شایعترین نوع کم خونی در افراد مسن نبوده اما معمولاً میان سالمندان بستری، مقیم در خانه سالمندان یا بیماران مزمن دیده میشود؛ اکثر اوقات این نوع کمخونی مرتبط با افزایش سن به دلیل خونریزی مزمن در دستگاه گوارش رخ میدهد.
کم خونی فقر آهن ممکن است به صورت «سندرم پای بیقرار» نیز ظاهر شود که این عارضه با تهیه مکمل آهن به راحتی درمان میشود به همین دلیل آهن از مکملهای ضروری سالمندان به شمار میرود برای افزایش جذب آهن لازم است مکمل را در دوزهای منقسم و همراه با غذا مصرف کنید تا عوارض گوارشی نیز کاهش یابد.
مس
اگر چه مس یک ماده مغذی ضروری است اما دوزهای زیاد باعث اختلال در جذب آن میشود؛ از طرفی تشخیص کمبود مس سخت بوده و به راحتی میتواند با سایر مشکلات تغذیهای یا پزشکی ترکیب شود. کمبود مس ممکن است به صورت کمخونی هیپوکرومیک، پوکی استخوان، بیماری شریانی، علائم میوکارد و کاهش فعالیت متابولیک آنزیم های حاوی مس ظاهر شود؛ همچنین با هیپرکلسترولمی (افزایش سطح کلسترول خون)، عدم تحمل گلوکز و فشار خون بالا نیز مرتبط است و مشاهده همه آنها در افراد مسن غیرعادی نیست.
ناگفته نماند مس به طور گسترده در انواع غذاها توزیع میشود و اگر رژیم غذایی متنوع به مقدار کافی مصرف شود تغریباً قابل دسترسی است. میانگین نیازهای مس (EAR) برای بزرگسالان تا سن 70 سال تغریباً 700 میکروگرم در روز تعیین شده است.
کروم
وضعیت کروم در سالمندان به رژیم غذایی آنها بستگی دارد و اختلال در جذب کروم معمولاً با مصرف زیاد مواد مغذی مرتبط است که آن را زیاد کرده و باعث افزایش دفع میشود؛ کروم دارای سطح بالای فیبر یا قندهای ساده است که باعث افزایش دفع ادرار میشوند؛ از سویی دیگر در افرادی که سطح کروم پایینی دارند، ممکن است علائم هیپرگلیسمی (افزایش قند خون) یا سطوح غیرطبیعی چربی مشاهده شود که با مکملهای ضروری سالمندان که برای بهبود سطح کروم فرموله شدهاند اصلاح میشود.
اگر در مورد نکات مهم در خصوص دلایل بی خوابی در سالمندان نیاز به اطلاعات بیشتری دارید حتما این مقاله رو مطالعه کنید :
اختلال خواب در سالمندان و روشهای درمان آن
سلنیوم
سلنیوم یک ماده مغذی ضروری است و با اینکه کمبود آن به ندرت مشاهده میشود در میان سالمندان بستری به ویژه آنهایی که آسیبهای متعددی دارند گزارش شده است اما پس از شناسایی با دریافت مکمل به راحتی اصلاح میشود؛ عملکرد سلنیوم به عنوان یک آنتی اکسیدان بوده و افراد گاهی اوقات مکملهایی را برای تقویت عملکرد ایمنی یا افزایش فعالیت آنتی اکسیدانی مصرف میکنند. دوز مجاز سلنیوم 400 میکروگرم در روز است و اگر بیش از آن مصرف شود ممکن است منجر به مسمومیت شود. علائم مسمومیت شامل تهوع، استفراغ، ریزش مو، تحریک پذیری، نوروپاتی محیطی (آسیب اعصاب محیطی) و خستگی میشود.
منیزیم
مصرف منیزیم ممکن است در افراد سالمند ناچیز باشد اما به نظر میرسد که حتی در افراد مبتلا به گاستریت آتروفیک هم هیچ تداخلی با جذب آن وجود ندارد. منیزیم از جمله مکملهای ضروری سالمندان است زیرا هیپومنیزیمی (کاهش شدید منیزیم) به عنوان یک عامل احتمالی در عملکرد سیستم ایمنی، افسردگی، تحلیل عضلانی، پوکی استخوان، هیپرگلیسمی، هیپرلیپیدمی و سایر اختلالات عصبی-عضلانی، قلبی عروقی یا کلیوی در نظر گرفته میشود. دریافت منیزیم 350 میلیگرم در روز برای مردان و 280 میلیگرم در روز برای زنان توصیه شده و هیچ نشانهای وجود ندارد که نیازهای افراد مسن متفاوت از بزرگسالان جوان باشد.
منیزیم برای عملکرد عضلات، سلامت استخوانها و تنظیم فشار خون مهم است البته کمبود آن در سالمندان شایع است؛ آجیل، دانهها، سبزیجات برگدار سبز، غلات کامل سرشار از منیزیم هستند این مکملهای معمولاً برای کسانی که به اندازه کافی از رژیم غذایی، منیزیم دریافت نمیکنند توصیه میشوند.
توجه به نقش تغذیه قبل از مکمل
قبل از آنکه به سراغ مکملها برویم، مهم است تأکید کنیم که اولویت همیشه با تغذیه صحیح است، نه مصرف مکمل. بسیاری از کمبودهایی که در سالمندان مشاهده میشود، در واقع به علت کاهش کیفیت رژیم غذایی، مشکلات گوارشی، کاهش اشتها و محدودیتهای حرکتی ایجاد میشود؛ نه به این دلیل که بدن الزاماً به مکمل نیاز دارد. به همین دلیل، یک صفحه معتبر درباره مکملهای ضروری سالمندان باید ابتدا بر اصلاح عادات غذایی تأکید کند.
رژیم غذایی غنی و متنوع میتواند بخش بزرگی از نیازهای بدن سالمندان را تأمین کند. مواد غذایی زیر معمولاً بهترین منبع ویتامینها و مواد معدنی هستند:
- لبنیات، ماهیهای چرب، زرده تخممرغ → تأمینکننده طبیعی ویتامین D و کلسیم
- میوهها و سبزیجات تازه → سرشار از ویتامین C، فیبر و آنتیاکسیدانها
- حبوبات، غلات کامل و گوشت قرمز کمچرب → منبع خوبی برای آهن، روی و ویتامینهای گروه B
- مغزها و دانهها → دارای اسیدهای چرب مفید، ویتامین E و منیزیم
وقتی رژیم غذایی سالمندان متعادل باشد، در بسیاری از موارد نیاز به مکملها کاهش مییابد یا حتی کاملاً از بین میرود. از سوی دیگر، اضافه کردن مکمل بدون اصلاح تغذیه، تأثیر چندانی ندارد و حتی میتواند باعث عدم تعادل مواد مغذی در بدن شود.
نکته مهم دیگر این است که کمبود بسیاری از ویتامینها ابتدا باید از طریق اصلاح تغذیه برطرف شود و تنها زمانی که رژیم غذایی کافی نباشد، پزشک مصرف مکمل را توصیه میکند. برای مثال:
- کمبود خفیف آهن اغلب با افزایش مصرف عدس، اسفناج، گوشت و غذاهای غنیشده قابل جبران است.
- بسیاری از سالمندان با افزودن ماهی، تخممرغ و لبنیات به برنامه غذایی خود، بهبود قابلتوجهی در سطح ویتامین D و کلسیم مشاهده میکنند.
- کمبودهای گروه B در مواردی خفیف با مصرف غلات کامل و منابع طبیعی این ویتامینها بهتر مدیریت میشود.
توجه به شرایط پزشکی متفاوت سالمندان
یکی از مهمترین نکاتی که هنگام توصیه یا انتخاب مکمل برای سالمندان باید در نظر گرفته شود، تفاوت گسترده شرایط پزشکی در این گروه سنی است. سالمندان معمولاً تنها یک مشکل سلامت ندارند؛ بلکه مجموعهای از بیماریهای مزمن را همزمان تجربه میکنند و همین موضوع باعث میشود نیازهای تغذیهای و مکملی آنها با یکدیگر متفاوت باشد.
بسیاری از سالمندان ممکن است درگیر شرایطی همچون:
- دیابت
- فشار خون بالا
- پوکی استخوان
- بیماریهای قلبی و عروقی
- مشکلات کلیوی یا کبدی
- اختلالات گوارشی مانند جذب ضعیف روده
- زوال شناختی یا آلزایمر
- کمخونی یا ضعف سیستم ایمنی
باشند. هر یک از این بیماریها نه تنها نیازهای بدن را تغییر میدهد، بلکه نحوه مصرف مکملها و میزان جذب آنها را نیز تحت تأثیر قرار میدهد. به همین دلیل، مصرف خودسرانه مکمل در سالمندان میتواند خطرناک باشد.
چند مثال مهم:
- سالمند مبتلا به بیماری کلیوی نباید بدون تجویز پزشک منیزیم یا پتاسیم مصرف کند.
- افراد دارای مشکلات قلبی باید مراقب دوز ویتامین D و کلسیم باشند تا دچار کلسیفیکاسیون عروقی نشوند.
- سالمندانی که دیابت دارند، ممکن است نیاز بیشتری به کروم و ویتامین B12 داشته باشند؛ اما برخی مکملها میتوانند با داروهایشان تداخل داشته باشند.
- مصرف بیش از حد ویتامین A برای سالمندان مبتلا به بیماری کبدی خطرناک است.
- علاوه بر این، بسیاری از سالمندان چندین دارو در طول روز مصرف میکنند؛ موضوعی که احتمال تداخل دارو با مکمل را افزایش میدهد. برای مثال، آهن با برخی داروهای تیروئید تداخل دارد یا ویتامین K میتواند اثربخشی داروهای رقیقکننده خون را کاهش دهد.
به همین دلیل توصیه میشود قبل از معرفی هر مکمل، به نکات زیر اشاره کند:
- مکملها باید بر اساس شرایط پزشکی فردی انتخاب شوند، نه نسخه کلی برای همه سالمندان.
- پزشک یا متخصص تغذیه باید درباره دوز، نوع و مدت مصرف تصمیمگیری کند.
- هرگونه مصرف مکمل جدید باید با بررسی داروهای فعلی انجام شود تا از تداخل احتمالی جلوگیری شود.
- در برخی بیماریها، اولویت با اصلاح تغذیه و سبک زندگی است و نه مکمل.
3 نکته مهم هنگام انتخاب بهترین مکمل سالمند
در ادامه چند نکته آورده شده که توصیه میکنیم هنگام جستجو برای یافتن بهترین قرص مولتیویتامین و انواع مکملهای سالمندان به آنها توجه کنید؛ البته فراموش نکنید که قبل از مصرف با پزشک خود مشورت کنید تا این مکملها با داروهای خاص شما تداخل نداشته باشند.
- بررسی ترکیبات مولتی ویتامین
هنگام خرید مکمل سعی کنید از خرید محصولاتی که از لحاظ خالص بودن و کیفیت آزمایش نشدهاند اجتناب کنید این محصولات ممکن است حاوی مواد مضر مانند آرسنیک یا فلزات سنگین باشند.
- یافتن دوز صحیح برای نیاز شما
مولتی ویتامینی را پیدا کنید که حاوی بیشتر از مقدار روزانه توصیه شده توسط سازمان غذا و دارو یا پزشک شما نباشد.
- در نظر گرفتن ویتامین مناسب برای شما
مکمل باید بر اساس جنسیت و گروه سنی شما تولید شده باشد. برای مثال: مکملی که برای گروه سنی و جنسیت سالمند شما ساخته شده است ممکن است مقدار بیشتری ویتامین D نسبت به مکملهای عمومی داشته باشد.
نتیجهگیری
سالمندان بالای 60 سال به دلیل تغییرات فیزیولوژیکی ناشی از افزایش سن، کاهش جذب مواد مغذی و احتمال ابتلا به بیماریهای مزمن، نیازمند توجه ویژه به تغذیه و دریافت مکملهای ضروری سالمندان هستند. از جمله مکملها مهم این گروه سنی میتوان به ویتامین D و کلسیم اشاره کرد که برای حفظ سلامت استخوانها و پیشگیری از پوکی استخوان ضروریاند. همچنین ویتامین B12 بهدلیل کاهش جذب آن با افزایش سن، برای حفظ عملکرد عصبی و جلوگیری از کمخونی توصیه میشود.
اسیدهای چرب امگا-۳ نیز برای حمایت از سلامت قلب و مغز و کاهش التهاب مفید هستند. علاوه بر این، پروبیوتیکها میتوانند به بهبود سلامت گوارش و تقویت سیستم ایمنی کمک کنند؛ اما در نهایت مصرف هرگونه مکمل باید تحت نظر پزشک یا متخصص تغذیه و با در نظر گرفتن شرایط فردی، داروهای مصرفی و نیازهای خاص هر شخص انجام شود. تغذیه سالم و متنوع در کنار مکملهای مناسب میتواند تاثیر زیادی در بهبود کیفیت زندگی و پیشگیری از بیماریها در سالمندان داشته باشد.
بدون دیدگاه